LOKATORKA – JP DELANEY: Apartament zbłąkanych dusz

PSX 20200318 191905 scaled - LOKATORKA – JP DELANEY: Apartament zbłąkanych dusz

Niemal każdy chociaż raz w życiu przeżył przygodę z wynajmem mieszkania lub pokoju. Nierzadko właściciele mają konkretne wymagania dotyczące umowy najmu lub samego użytkowania, choć warunki mieszkaniowe często pozostawiają wiele do życzenia. A co gdyby trafiła się okazja na zamieszkanie w apartamencie będącym przykładem nowoczesnej architektury, który nie tylko w branżowych magazynach, ale także w środowisku akademickim uważa się za wzór? Cena najmu bezkonkurencyjna, ale oferta od miesięcy wciąż dostępna, więc gdzie jest haczyk?

Tytuł: Lokatorka
Autor: JP Delaney
Wydawnictwo: Otwarte

Autor występujący pod pseudonimem JP Delaney swoją powieścią Lokatorka debiutuje w kategorii thrillera psychologicznego. Kiedy ja dopiero sięgam po książkę, już mówi się o ekranizacji planowanej przez Rona Howarda (reżysera m.in. Inferno czy Kodu da Vinci), ale także o byciu w Top 5 na przynajmniej siedmiu czołowych listach bestsellerów. Czy i ja dam się wciągnąć w tę psychologiczną grę?

Już niemal od pierwszego dnia, kiedy zrodził się na niego pomysł, dom przy Folgate Street 1 budził wokół siebie szereg kontrowersji. Jego bezkompromisowy właściciel, a zarazem architekt, Edward Monkford, po tragicznej śmierci żony i synka nie wyobraża sobie mieszkania w nim. Mimo bolesnych uczuć nie może i nie chce rozstać się z domem, a kolejnych lokatorów, a raczej lokatorki wybiera według tylko sobie znanego klucza.

Historia prowadzona jest w dwóch płaszczyznach czasowych, ale wspólnym mianownikiem jest wspominany apartament, jego właściciel, a także niezwykle skomplikowana i wymagająca umowa najmu, do której dostosować się będą umieć tylko nieliczni. O ile zapis o braku zgody na posiadanie zwierząt nikogo nie dziwi, o tyle zamieszkanie w niemal sterylnej przestrzeni, w której jest całkowity zakaz choćby położenia na kanapie ulubionego jaśka i książki na stoliku, to już jest nie lada wyzwanie. Jeśli z dnia na dzień trzeba by się było pozbyć wszystkich swoich bibelotów będących kolorowym albumem naszej przeszłości, na rzecz prostych i surowych form stanowiących swego rodzaju carte blanche, to czy bylibyśmy w stanie na takie poświecenie? Czy dla atrakcyjnej oferty zgodzimy się na życie pod lupą, gdzie dosłownie każdy krok, każda funkcja życiowa oraz stan psychologiczny badany cyklicznie za pomocą obligatoryjnego testu, są na bieżąco monitorowane i analizowane?

Emma i Jane, jako następujące po sobie lokatorki Folgate Street 1 obie trafiły na tę ofertę w momencie, kiedy los nie był dla nich zbyt łaskawy. Włamanie i gwałt, czy urodzenie martwego dziecka i utrata pracy są tymi momentami w życiu, kiedy człowiek ma chęć zostawić za sobą wszystko, co złe i zacząć od nowa, jak się okazuje na dość atrakcyjnych, ale i osobliwych warunkach. Każda lokatorka odbiera to jako znak dobrej zmiany, która być może pomoże im odwrócić zły los, a narzucony system nowych reguł uporządkuje ich chaotyczne życie. Czy tak się właśnie stało?

576901 352x500 - LOKATORKA – JP DELANEY: Apartament zbłąkanych dusz

JP Delaney prowadzi powieść dwutorowo. Naprzemiennie opowiada o losach bohaterek, które, choć się nie znają i jak się okazuje, nigdy nie będą miały możliwości poznania, momentami prowadzą niemal identyczny tryb życia. A sprawcą tego powtarzalnego schematu jest Edward, który bezpardonowo wkracza w życie dziewczyn, budując nietypowe relacje, na z góry ustalonych tylko przez siebie zasadach. Jego uwielbienie do perfekcjonizmu i bezkompromisowości jest na tyle dominujące, że każda próba wyłamania się z zaplanowanych działań może pociągnąć za sobą nieoczekiwane konsekwencje. Na jak długo dziewczynom udało się trwać w tej jednostronnie regulowanej zasadami relacji i czy dom, który obrały sobie na miejsce duchowej odnowy, przyniósł oczekiwane wytchnienie?

Dość szybko dowiadujemy się, że historia Emmy nie miała szczęśliwego finału, ale pomimo długich starań, nie udało się ustalić, co się tak naprawdę wydarzyło. Kiedy druga lokatorka dowiaduje się o nierozwikłanej i pełnej tajemnic śmierci swojej poprzedniczki, pomimo zamkniętego śledztwa postanawia zgłębić temat i nieco pogrzebać w przeszłości Emmy. Czy były chłopak Simon, psychoterapeutka lub emerytowany policjant rzucą nowe światło na całą sprawę, czy może trafimy do punktu wyjścia? Czy powrót do jakby się wydawało już zamkniętej historii, spotka się z aprobatą Edwarda?

O ile początkowe rozdziały są nieco dłuższe i można odnieść wrażenia, że opowiadane historie są niemal swoimi kopiami (co ma odzwierciedlenie w maniakalnych zachowaniach Edwarda), o tyle dalsze elementy powieści są znacząco krótsze, co dodaje dynamizmu i doskonale buduje napięcie. Kiedy myślisz, że oto masz wszystkie dowody, by jednoznacznie wskazać winnego, autor wyciąga kolejny fakt i swoją teorię trzeba budować od nowa.

No cóż, dałam się porwać tej historii, choć mogłabym zarzucić, że momentami pewne kwestie udaje się wydobyć zbyt łatwo. Mimo wszystko Lokatorka to nie tylko historia z morderstwem w tle, ale to przede wszystkim studium nad ludzką naturą. Autor pokazuje, że to, co człowiek prezentuje w swoich zachowaniach na co dzień, potrafi być zgoła inne od tego, co siedzi w jego głowie lub uaktywni się w wyniku jakiegoś stresogennego działania. Czy jawne umiłowanie do perfekcji jest czymś złym, czy po prostu zbyt mocno kłóci się z naszą naturą i dlatego przybiera przerażającą formę? To zaskakujące, jak człowiek potrafi ulec pierwszemu wrażeniu i zaszufladkować człowieka tam, gdzie zupełnie nie jego miejsce.

1 thought on “LOKATORKA – JP DELANEY: Apartament zbłąkanych dusz

  1. Czytało mi się całkiem szybko i przyjemnie, jednak po skończeniu pomyślałam, że książka ta jest nieco przereklamowana. Spodziewałam się czegoś więcej. Ot, taki zwykły thriller.

Dodaj komentarz

%d bloggers like this: