OBRĄCZKA DIABŁA – VIDAL SUNDSTØL: Mroczne koło przeszłości

PSX 20200204 183116 scaled - OBRĄCZKA DIABŁA – VIDAL SUNDSTØL: Mroczne koło przeszłości

Prywatny detektyw, Max Fjellanger, od trzydziestu lat mieszkający w Stanach Zjednoczonych, przylatuje do Norwegii na pogrzeb znajomego. Nie przyjaciela ani członka rodziny a znajomego właśnie. Byłego partnera w patrolu policyjnym, Knuta Abrahamsena. Skąd taka decyzja u człowieka sukcesu, jakim niewątpliwie się stał? I co kryje się za tym, że jego były współpracownik także – wkrótce po nim – zrezygnował ze służby?

Tytuł: Obrączka diabła
Seria: Gorzka Czekolada
Autor: Vidar Sundstøl
Wydawnictwo: Media Rodzina

Mnożące się po pogrzebie Knuta Abrahamsena pytania skłaniają Maxa do pozostania w krainie przodków, Telemarku. Początkowo ma to być jedynie krótki pobyt – w zasadzie niezobowiązująca wycieczka do miejsca, gdzie znaleziono ciało Abrahamsena, a z którym wiążą Fjellangera bardzo niemiłe wspomnienia. Im dłużej jednak Max zagłębia się w sprawę (bo samobójstwo partnera zaczyna wzbudzać w nim coraz większe wątpliwości), im dłużej przebywa na terenie, na którym dawniej pracował – tym więcej pytań i niejasności napotyka.

Przez przypadek łączy siły z Tirill Vesterli, bibliotekarką uniwersytecką, która do tej pory prowadziła własne miniśledztwo związane z nierozwiązanymi dotychczas, sprawami zaginięć w wigilię świętego Jana. Okazuje się, że pierwsze z nich – z roku 1985 – dotyczące znanego badacza folkloru, Petera Schrama, prowadził właśnie… Max. Drugie, ubiegłoroczne, dotyczy studentki Ceclilie Borg, która także badała kulturę ludową terenów Telemarku.

Obrączka diabła to idylliczna okolica, pełna doskonale wpasowanych w przepiękny krajobraz domostw i towarzyszących im zabudowań oraz dumy osady – kościoła słupowego. Pastor, stojąca na czele swej bogobojnej gromadki i ludzie, którzy są życzliwi i pomocni. A ci, którzy mają na bakier z prawem, są pod kontrolą i nie rozrabiają za wiele. Sielanka. Przynajmniej na pozór.

Bo z czasem dwójka bohaterów dowiaduje się, że o tutejszym komendancie policji krąży wśród mieszkańców tyleż niezwykła, co przerażająca legenda. Że duch starego mnicha widywany jest w wiosce z prastarym posągiem z kościoła, a rekonstrukcja historyczna dawnego obrzędu (z którego tak dumni są mieszkańcy doliny) budzi nagle najżywsze sprzeciwy. Czym jest kult Nikulsa? Dlaczego podobizna Odyna zdobi ścianę plebani? Co starają się ukryć mieszkańcy osady, nawet za cenę śmierci?

obr%C4%85czka diab%C5%82a01 - OBRĄCZKA DIABŁA – VIDAL SUNDSTØL: Mroczne koło przeszłości

Obrączka diabła jest utrzymana w konwencji mrocznej baśni – opowieść o mocy prastarych wierzeń i sile tradycji. O ewolucji zwyczajów i obyczajów oraz splataniu się ze sobą przeszłości i teraźniejszości. Czasami bohaterowie zdają się balansować pomiędzy tym, co widzialne a tym, co nienamacalne i nadnaturalne. Czasem wydaje im się, że tracą zmysły lub przekraczają granicę rzeczywistości. Zdarza się jednak i tak, że ładują się w całkiem namacalne tarapaty.

Autor wykazuje wielką dbałość o topografię opisywanych terenów Telemarku, szczegóły architektoniczne obszaru (słynne na cały świat kościoły masztowe) czy wreszcie norweską sztukę ludową (rosemaling, czyli tradycyjną formę zdobienia powierzchni drewnianych motywami roślinnymi). Obrazowo przytacza norweskie podania i wierzenia, opisuje dokładnie obrzędy i tradycje. Czytelnik z ciekawością zgłębia odkrywany przed nim świat, którego każdy szczegół wpasowuje się powoli w wielką układankę, jaką jest snuta przez Sundstøla opowieść.

Postaci zarysowane są konkretnie – bez zgłębiania historii ich życia, ale na tyle wyraźnie, by wiedzieć co czują, myślą i co kieruje ich wyborami. Szczególnie pięknie nakreślone są główne sylwetki kobiece – charyzmatycznej i tajemniczej pastorowej, zmysłowej i inteligentnej profesorowej oraz błyskotliwej i odważnej partner in crime Maxa – uroczej bibliotekarki.

Język urzeka poetyką. Choć pozbawiony zbędnych ozdobników, styl autora sprawia, że Obrączka diabła to książka, którą czyta się lekko, przyjemnie i bez problemów z gubieniem czy niezrozumieniem wątków. Krótkie zdania – jak u Agathy Christie – stawiają treść ponad formę. Ponadto Sundstøl doskonale oddaje zarówno piękno ukochanej przez niego przyrody norweskiej, jak i złożoność jej kultury i wierzeń.

Obrączka diabła to bardzo przyjemna lektura. Jest nie tylko dobrą kompilacją thrillera z kryminałem, ale i wejrzeniem w najmroczniejsze zakamarki ludzkiej duszy, folkloru zielonych dolin Norwegii oraz dowodem na to, że przeszłość tak naprawdę nie jest tylko przeszłością, gdyż jej wpływ na czasy obecne jest bardziej niż przemożny.

Dodaj komentarz

%d bloggers like this: